Druga strona medalu, czyli polemika na temat PKB

Wśród najważniejszych publikacji makroekonomicznych jest raport dotyczący Produktu Krajowego Brutto (PKB). Jest to wskaźnik, który obrazuje końcowy rezultat wszystkich podmiotów gospodarki narodowej, a więc finalną wartość dóbr i usług wytworzonych na terenie kraju w ciągu określonego czasu(najczęściej w okresie roku).



Urzędy statystyczne publikują informacje o Produkcje Krajowym Brutto (PKB) w formie bardziej lub mniej złożonych komunikatów, które kilka minut po publikacji trafiają do serwisów ekonomicznych, a następnego dnia pojawiają się w nagłówkach gazet. Inny od oczekiwań odczyt wskaźnika jest często przyczyną istotnych zmian giełdowych indeksów, czy walut.

Kłopotliwą kwestią pozostaje jednak interpretacja tych danych, która dla dużej liczby osób zajmujących się komentowaniem życia gospodarczego jest poważnym problemem. Do najbardziej powszechnych i poważniejszych nadużyć należy bezpośrednie porównywanie wskaźników PKB z różnych biur statystycznych i wystawianie na ich podstawie wniosków o stanie koniunktury. Nagminne jest również mylenie ujęcia kwartalnego z rocznym. Błędnie interpretowane są też dane z gospodarki amerykańskiej, gdzie dane pokazywane są w ujęciu annualizowanym, co jest niepoprawnie odczytywane, jako ujęcie rok do roku.


W Polsce Główny Urząd Statystyczny podaje zazwyczaj dane w ujęciu rocznym r/r, a więc podawana jest procentowa zmiana wartości PKB w cenach stałych, np. 3 kw. 2013 r. do 3 kw. 2012 r. Z kolei Eurostat podaje w swoich komunikatach dynamikę wzrostu gospodarczego w ujęciu kwartalnym k/k, czyli zmianę PKB między 2 kw. 2013 r., a 3 kw. 2013 r. Osobnym problemem jest uwzględnianie w danych PKB zjawiska sezonowości. Wprawdzie GUS od pewnego czasu publikuje w komunikatach odsezonowane dynamiki PKB, jednak z innych publikacji wynika, że większą wagę przywiązuje do „tradycyjnego” podejścia.

Najwięcej kontrowersji wzbudzają jednak dane ze Stanów Zjednoczonych, gdzie Bureau of Economic Analysis (BEA, statystyczna agencja Departamentu Handlu), przedstawia dynamikę PKB „kwartał do kwartału”, ale w ujęciu annualizowanym (annualised lub at annual rate – co jest tłumaczone jako zmiana „na bazie rocznej”). Oznacza to, że jest przedstawiona hipotetyczna zmiana PKB w ciągu najbliższego roku, przy założeniu, że dynamika zmiany byłaby w tym czasie taka sama jak ostatni odczyt z kwartału na kwartał.

W związku z tym, należy zwracać uwagę na składowe raportu o PKB. Mogą to być:

PKB annualizowany, który obrazuje hipotetyczną zmianę PKB w ciągu najbliższego roku, przy założeniu, że dynamika zmiany byłaby w tym czasie taka sama jak ostatni odczyt z kwartału na kwartał,

deflator PKB czyli wskaźnik pokazujący, jak duża część zmiany PKB w danym roku wynika ze zmiany poziomu cen,

PKB s.a. czyli dane sezonowo wyrównane,

PKB n.s.a. czyli dane nie wyrównane sezonowo.


Podobne oznaczenia występują w większości profesjonalnych kalendarzy makroekonomicznych, dlatego warto uwzględniać poszczególne typy wskaźników PKB. Właściwe rozróżnienie składowych raportu PKB pozwoli uniknąć pomyłek i błędnej interpretacji oraz pozwoli prawidłowo ocenić dynamikę wzrostu gospodarczego.


Niniejsza publikacja jest publikacją handlową, została przygotowana przez ING Securities Spółka Akcyjna w Warszawie wyłącznie w celach informacyjnych i nie stanowi rekomendacji w rozumieniu przepisów „Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 października 2005 r. w sprawie informacji stanowiących rekomendacje dotyczące instrumentów finansowych, lub ich emitentów lub wystawców (Dz. U. z 2005 r. Nr 206, poz. 1715). ING Securities Spółka Akcyjna w Warszawie dołożyła należytej staranności w celu zapewnienia, iż zawarte informacje nie są błędne lub nieprawdziwe w dniu ich publikacji, jednak ING Securities Spółka Akcyjna w Warszawie i jej pracownicy nie ponoszą odpowiedzialności za ich prawdziwość i kompletność, jak również za wszelkie szkody powstałe w wyniku wykorzystania niniejszej publikacji lub zawartych w niej informacji.

Jeden komentarz

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.